Pająk Mirosław cz. 2

Świadkowie Epoki

IP/DF/SE/1169

21 lipca 2020, Słupsk

0:53

Mirosław Pająk ( ur. 1951, Wrocław) ukończył technikum mechaniczne w Słupsku i w 1970 roku został zatrudniony w słupskich Zakładach Przemysłu Cukierniczego „Pomorzanka”. W grudniu 1970 uczestniczył w demonstracji w związku z wydarzeniami w Gdańsku, został zwolniony z pracy. W latach 70. kilkukrotnie zmieniał miejsca pracy. W lipcu 1980 został zatrudniony w Wojewódzkim Przedsiębiorstwie Komunikacyjnym w Słupsku, gdzie w sierpniu 1980 współorganizował strajk i jako delegat był w Stoczni Gdańskiej im. Lenina. Od września 1980 pełnił funkcję wiceprzewodniczącego Komisji Zakładowej w Wojewódzkim Przedsiębiorstwie Komunikacyjnym w Słupsku, do marca 1981 był członkiem Międzyzakładowego Komitetu Założycielskiego „S” w Słupsku. W listopadzie 1981 wyjechał z Polski z zamiarem osiedlenia się w Republice Południowej Afryki. Przebywał w obozie dla uchodźców w Traiskirchen w Austrii. Po wprowadzeniu w Polsce stanu wojennego wrócił do kraju. Podjął współpracę z Okręgowym Komitetem Oporu w Słupsku, działał w Prymasowskim Komitecie Pomocy Osobom Pozbawionym Wolności i ich Rodzinom. Kolportował podziemne wydawnictwa i ulotki, współorganizował manifestacje i akcje protestacyjne, a także Msze za Ojczyznę w parafii św. Jacka. W 1985 roku w proteście przeciwko obowiązkowej służbie wojskowej odesłał do Wojskowej Komendy Uzupełnień swoją książeczkę wojskową. Był wielokrotnie zatrzymywany, przesłuchiwany, karany grzywnami przez kolegium ds. wykroczeń.
more...
less

[00:00:10] W 1981 r. było ok. czternastu działaczy w Zarządzie Regionu „S”, którzy nie zgadzali się z „dyktatem” przewodniczącego Zarządu [Tadeusza] Lewańskiego. Prowadził on „lewacką politykę” spotkań i rozmów z przedstawicielami ówczesnej władzy, SB i in. Boh. z kilkunastoma kolegami nie zgadzał się działalnością p. Lewańskiego i zostali wyrzuceni z Zarządu.
[00:02:00] Podziały w słupskiej „S” w latach 80. Pan Lisiecki był działaczem w fabryce obuwia, odmówił boh. dystrybuowania prasy podziemnej i ulotek, reakcja boh.
[00:04:00] Status społeczny boh. i jego rodziny. Dzieje powojennej inteligencji polskiej i jej chłopskie pochodzenie. Pokolenie lat 50. miało nauczycieli przedwojennych.
[00:06:30] Odwiedziny boh. u studiujących kolegów, opinie o wartości powojennej edukacji i zatracaniu „wartości tradycyjnych” w rodzinach. Niepokorny charakter Polaków.
[00:08:20] Podejrzenia o współpracę z SB członków środowiska solidarnościowego w latach 80. Szkolenie p. Skowrońskiej dot. zachowania w sytuacji opresyjnej. Boh. przed kolegium [ds. wykroczeń] za udział w manifestacji pod kościołem, przebieg przesłuchań i linia obrony.
[00:11:30] Boh. rozstał się z żoną przed swoim zarobkowym wyjazdem do Austrii. Żona wyszła za mąż za obywatela Niemiec. Powody samobójstwa córki po wyjeździe z Polski. Boh. mógł wziąć udział w pogrzebie pod warunkiem zgody na współpracę z SB.
[00:13:00] Ocena boh. dotycząca osób wykształconych, które jego zdaniem poszły na współpracę. Odmowa współpracy boh. i wcześniejsza zaangażowanie córki w działalność opozycyjną ojca. Udział boh. w pogrzebie mimo odmowy współpracy z SB. [+]
[00:14:30] Wyjazd boh. do Wiednia [w listopadzie 1981] pociągiem, pozorowanie „wycieczki”. Rewizja bagaży boh. uniemożliwiona przez jego kolegę.
[00:17:25] Obóz w Traiskirchen. Po wprowadzeniu w Polsce stanu wojennego boh. udał się z innymi do Wiednia, by wziąć udział w spotkaniu związków zawodowych na pl. św. Stefana. Opinia o socjalistach współpracujących z Hitlerem i o polskich eurodeputowanych.
[00:19:00] Edward Müller miał styczność z „Solidarnością Walczącą” i namawiał boh. do wejścia w jej strukturę. Działalność „SW” mająca na celu niszczenie mienia i wysadzanie mieszkań. Boh. odmówił współpracy.
[00:21:45] Kontakty boh. ze studentami NZS Wyższej Szkoły Pedagogicznej.
[00:23:25] Stosunek boh. do ks. Jerzego Popiełuszki, podróż i udział w pogrzebie.
[00:26:50] Prymasowski Komitet Pomocy Osobom Internowanym, pochodzenie produktów i ich dystrybucja. W Słupsku w działalność Komitetu angażowała się p. Skowrońska i państwo Połciowie [Maria i Paweł].
[00:28:50] Spotkanie boh. z Anną Walentynowicz, opinia na temat Anny Walentynowicz i Joanny Dudy-Gwiazdy.
[00:31:20] Kolega boh., działacz z PKS Tadeusz Neuman i jego zasługi.
[00:32:20] Okoliczności i geneza odesłania przez boh. książeczki wojskowej do WKU w 1985 r.
[00:34:40] Boh. miał kat. D, ale w stanie wojennym dostał wezwanie na warsztaty na Westerplatte, na które się nie stawił. Nie chciał odebrać książeczki, WKU mu ją w końcu odesłało do domu.
[00:36:10] Okoliczności wyrzucenia boh. z WPK. Przymus tłumaczenia się dyrektora na naradach partyjnych PZPR z działalności podziemia w jego zakładzie. Po śmierci Popiełuszki pracownicy WPK wywiesili wstążeczki - kiry na autobusach, bezpieka ich wyłapała i kazała usunąć kiry pod groźbą utraty pracy. [+]
[00:38:00] Kursy do Ustki, które stały się pretekstem do zwolnienia części kierowców pod pretekstem „ucieczki z miejsca pracy”. Przegrana sprawa w sądzie i otrzymanie przez boh. „wilczego biletu” jako organizatora masowych strajków itp.
[00:40:20] Udział boh. w Mszach za Ojczyznę. Tematyka przemówień. Ks. Włodzimierz Jankowski i proboszcz Lesiak. Postawy księży w PRL. Dr Wasak, chirurg dziecięca, poszła na rozmowę z proboszczem, aby zezwolił na msze opozycji.
[00:44:35] Kontrmanifestacja na ul. Sienkiewicza przeciw oficjalnym obchodom 1 maja.
[00:45:50] Reakcją boh. na informację o nadchodzących obradach Okrągłego Stołu była próba powrotu do pracy w MPK dzięki znajomości z wicedyrektorem, Zbigniewem Witkowskim. Opinia boh. o koledze.
[00:48:45] W listopadzie 1989 r. boh. wyjechał do USA. Wśród polonii amerykańskiej było dużo emigracji z okresu „S”. Podział emigracji na „starą” i „nową”. Spotkanie boh. ze „starą” polonią w Chicago z okazji koncertu Czerwonych Gitar.
[00:52:00] Praca zarobkowa boh. w USA. W czerwcu 1989 boh. nie brał udziału w tworzeniu Komitetów Obywatelskich. Podział na grupę „Grządzielskich” [Henryk Grządzielski], do której należała p. Skowrońska, i grupę Edwarda Mullera.
more...
less

Suchanowski Łukasz

Latusek Adam

Instytut Pileckiego

Film